Celebrating the joy of reading

A few days back I met an elderly gentleman in a library in Mangalore. He was there to return a book that he had borrowed. The book was Pavilion of Women, if I remember it correctly. He stroke up a brief and very interesting conversation with me. In those few minutes, he spoke about the novels of Pearl S. Buck, why he liked her books, about the amazing culture of China, about some thrillers written by Frederick Forsyth and about how reading has enriched his life. His eyes shone as he spoke fondly about the books and the authors he liked. “Travelling and reading” he said “are the best ways to explore the world.” The words of that charming gentleman reassured my belief in books. I have been a voracious reader all my life.

I cannot remember a day in my childhood that went without reading few pages from books. As a school going kid, I had been scolded many times by my parents for bringing books to the dining table. They tried, in vain, to put me off that ‘awful’ habit. In those times, when there was no internet or smart phones, it was books that gave me a window to the world. I grew up reading some of the most beautiful books in Kannada and English. When somebody asks me, which is my favourite place to be, without wasting a moment I answer ‘between the pages of a book’. An image of me from my schooldays, reading an interesting book in my room in a rainy Saturday afternoon is etched in my mind as the happiest moment of my life.

I always liked giving books as gifts. You go to a bookshop (or a website), browse the different shelves, and after doing some really good thinking, you buy a book that you feel would make that person happy. It is so much personal than, say, buying a teddy bear as a gift. There are some good friends who know exactly what type of books would I be interested in. By looking at the books they gifted me one could say how well they know me. Some of the books on my shelf that I really enjoyed reading are, in fact, gifted by my friends. I always associate their names with these books. The titles ‘Life of Pie’ and ‘ A Thousand Splendid Suns’ remind me of my dearest friend who is an extremely talented wordsmith, ‘A Brief History of Time’ reminds me of my best buddy who loves cosmology, ‘The Lowland’ reminds me of that friend who likes reading good books as much as I do, while ‘Sea of Poppies’ reminds me of another friend who is a great bibliophile. These books, as interesting as they are, also evoke a strong association with the ones who gifted them to me.
On my birthday this year, I got Amazon Kindle from my dear friends Anjalika and her son Vishal. It was, undoubtedly, a very thoughtful gift from these two wonderful friends. What is the best gadget one can gift to a friend who loves reading? Right! I am a romantic who loves the touch, feel and smell of the books. I adore written words. The typeset, the quality of paper used and the design of the book also matter a lot to me, just like the content that it carries. I may not judge a book by its cover, but if aesthetically designed, the cover will definitely catch my fancy. Reading has always been a rich mixture of visual, olfactory and tactile experience for me. So where does Kindle fit in all this?

I must say that I was very sceptical when the world was going gaga over e-book readers. Not that I haven’t read any e-books before, but I was never a big fan. I found straining my eyes gaping at the laptop screen, tab or mobile was more of a killjoy than reading. Kindle has proved me wrong to a large extent. I am in love with this gadget now. The reading experience is superbly pleasant, to say the least. Kindle not only provides you an access to an overwhelming collection of great books, but also enhances the reading experience. While it certainly cannot give you the touch, feel or smell of a book, it does have some wonderful features that conventional books may not give you. With the built-in tools such as Word builder, Dictionary and one-touch connection to Goodreads, Wikipedia, Twitter and Facebook, this e-book reader prove to be a very user-friendly gadget.

This is a must-have for those people who love books. I know many readers of my blog are great booklovers. While I am on my book-buying spree on Kindle, you can answer a small question at the end of this post. I am just curious to know your thoughts on Kindle and books. Thanks in advance. With Kindle, I am celebrating the joy of reading.


ಡೆನ್ನಾನ ಡೆನ್ನಾನ. . . ಗುಡ್ಡೆದ ಭೂತ ಉ೦ಡುಯೇ. . .

ಕೋರ್ಟು-ಕಚೇರಿಗಳಲ್ಲಿ ಅನಾಮಧೇಯ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಅಶೋಕ್ ಕುಮಾರ್ ಅ೦ತ ಒ೦ದು ಹೆಸರಿಟ್ಟಿರುತ್ತಾರ೦ತೆ. ಊಟಿಯ ಬೆಟ್ಟದ ಮೇಲೆ ಮನೆ ಮಾಡಿಕೊ೦ಡ ಒಬ್ಬ ಕಾದ೦ಬರಿಗಾರ ಆ ಹೆಸರನ್ನೇ ತನ್ನ ಕಾವ್ಯನಾಮದೊಳಗೆ ತ೦ದಿಟ್ಟುಕೊ೦ಡು ಹಲವು ಕಾದ೦ಬರಿಗಳನ್ನು ಬರೆದಿರುತ್ತಾನೆ. ಈ ಕಾದ೦ಬರಿಗಳೆಲ್ಲಾ ಬಹಳ ಜನಪ್ರಿಯತೆಯನ್ನು ಕ೦ಡಿದ್ದರೂ ಅವುಗಳನ್ನ್ನು ಬರೆದ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಓದುಗರಿಗಾಗಲೀ ಅಥವಾ ಅವನ ಕಾದ೦ಬರಿಗಳನ್ನು ಹೊರತರುವ ಪ್ರಕಾಶಕರಿಗಾಗಲೀ ಯಾವುದೇ ಮಾಹಿತಿ ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಎಲ್ಲಾ ವ್ಯವಹಾರಗಳೂ ಒ೦ದು ಅ೦ಚೆಪೆಟ್ಟಿಗೆ ಸ೦ಖ್ಯೆಯ ಮುಖಾ೦ತರವೇ. ಆ ಕಾದ೦ಬರಿಗಾರನ ಪತ್ನಿ ಅವನ ಕತೆಗಳನ್ನು ತನ್ನ ಕು೦ಚದಲ್ಲಿ ಸೆರೆಹಿಡಿಯುವ ಕಲಾವಿದೆ. ಅವನ ಕತೆಗಳನ್ನು ನೆಚ್ಚಿಕೊ೦ಡಷ್ಟೇ ಆಳವಾಗಿ ಅವನನ್ನು ಪ್ರೀತಿಸುವವಳು. ಆ ಪ್ರೀತಿಯ ಫಲವಾಗಿ ಅವಳ ಹೊಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ಮಗುವಿಗಾಗಿ ಅವರಿಬ್ಬರೂ ಅತ್ಯ೦ತ ಕಾತರದಿ೦ದ ಕಾಯುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಊಟಿಯ ಅಜ್ನಾತತೆಯೊಳಗೆ ಅವರದ್ದು ಒ೦ದು ನೆಮ್ಮದಿಯ ಸ೦ಸಾರ.

ಇನ್ನೊಬ್ಬಾಕೆಗೆ ಈ ಕಾದ೦ಬರಿಕಾರನನ್ನು ಭೇಟಿ ಮಾಡಲೇಬೇಕೆ೦ಬ ಹಟ. ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಆಕೆಯದ್ದು ನೂರು ಪ್ರಯತ್ನಗಳು ಮಾಡುತ್ತಾಳೆ. ಪ್ರಕಾಶಕರ ಕೈಯ್ಯಿ೦ದ ಆ ಕಾದ೦ಬರಿಕಾರನ ಅ೦ಚೆಪೆಟ್ಟಿಗೆ ಸ೦ಖ್ಯೆಯನ್ನು ಹೇಗೋ ಸ೦ಪಾದಿಸಿಕೊ೦ಡು ಊಟಿಯ ಕಡೆಗೆ ಹೊರಡುತ್ತಾಳೆ. ಅವಳು ಊಟಿಗೆ ಬ೦ದ ಮಾತ್ರಕ್ಕೆ ಅವರಿಬ್ಬರ ಭೇಟಿಯ ಸ೦ದರ್ಭ ಒದಗಿ ಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಕಾದ೦ಬರಿಕಾರನ ಪತ್ನಿಗೆ ಅದೆಷ್ಟೋ ಸಮಯದಿ೦ದ ಒ೦ದು ಕೆಟ್ಟ ಕನಸು ಕಾಡುತ್ತಿರುತ್ತದೆ. ತನ್ನ ಊರಿನ ಮನೆಯ ದೈವಕ್ಕೆ ಪೂಜೆ ನೀಡದೇ ಹೋದದ್ದೇ ಈ ಕನಸಿಗೆ ಕಾರಣವೆ೦ದು ಆಕೆ ತನ್ನ ಪತಿಗೆ ಹೇಳುತ್ತಾಳೆ. ಅವರಿಬ್ಬರೂ ಅಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗಿ ನಿ೦ತುಹೋದ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಮತ್ತೆ ನೆರವೇರಿಸಿಕೊಟ್ಟರೆ ಎಲ್ಲಾ ಸರಿಹೋಗಬಹುದೆ೦ದು ಅವನನ್ನು ಒಪ್ಪಿಸಿ ತನ್ನೂರಾದ ಕಮರೊಟ್ಟು ಗ್ರಾಮಕ್ಕೆ ಕರೆದೊಯ್ಯುತ್ತಾಳೆ.

ಹೀಗೆ ತನ್ನ ಪತ್ನಿಯ ಜೊತೆಗೆ ಕಮರೊಟ್ಟು ಗ್ರಾಮಕ್ಕೆ ಬ೦ದ ಕ್ಷಣದಿ೦ದ ಕಾದ೦ಬರಿಕಾರನೆದುರು ವಿಸ್ಮಯ ಲೋಕವೊ೦ದು ತೆರೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಕಾಡಿನೊಳಗೆ ಪ೦ಜು ಹಿಡಿದು ಸಾಗುವ ಅಜ್ಞಾತ ಜನ, ಭಯ ಹುಟ್ಟಿಸುವ ಹಳೆಯ ಗುತ್ತಿನ ಮನೆ, ಗ್ರಾಮೋಫೋನ್ ರಿಕಾರ್ಡ್ ಒ೦ದರಿ೦ದ ಕೇಳಿಬರುವ ಯಕ್ಷಗಾನದ ಹಾಡುಗಳು, ತನ್ನಷ್ಟಕ್ಕೆ ತಾನೇ ಜೀಕುವ ಹಳೇ ಕಾಲದ ಕುರ್ಚಿ, ಬ್ರಹ್ಮರಾಕ್ಷಸನ ಆವಾಸ ಸ್ಥಾನವೆ೦ದು ಪ್ರತೀತಿ ಪಡೆದ ಒ೦ದು ಬಾವಿ – ಇವೆಲ್ಲಾ ಈ ಜೋಡಿಯನ್ನು ಊರಿನೊಳಗೆ ಬರಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಊರಿಗೆ ಬ೦ದಿಳಿದ ಕಾದ೦ಬರಿಕಾರನ ನೆರವಿಗೆ ಸಿಗುವವರು ಜೀಪ್ ಬಾಡಿಗೆ ನೀಡುವ ಒಬ್ಬ ತರಲೆ ಯುವಕ, ಯಕ್ಷಗಾನ ಭಾಗವತಿಕೆಕಾರನಾದ ಒಬ್ಬ ಪೋಸ್ಟ್ ಮಾಸ್ಟರ್ ಹಾಗೂ ಶಾಲೆಯ ಓರ್ವ ಶಿಕ್ಷಕ. ಈ ಮೂವರ ಸ್ವಾರಸ್ಯದ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟರೆ, ಊರಿನ ಉಳಿದ ಜನರೆಲ್ಲಾ ತಮ್ಮ ಹಾವ-ಭಾವಗಳಿ೦ದ ತಮ್ಮೊಳಗೆ ಯಾವುದೋ ಒ೦ದು ನಿಗೂಢತೆಯನ್ನು ಅಡಗಿಸಿಟ್ಟವರ೦ತೆ ಕಾದ೦ಬರಿಕಾರನಿಗೆ ಭಾಸವಾಗುತ್ತಾರೆ.

ಕಮರೊಟ್ಟುವಿನ ಹಳೆಯ ಮನೆಯಿ೦ದ ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದ ಹಾಗೆ ಕಾದ೦ಬರಿಕಾರನ ಪತ್ನಿ ನಾಪತ್ತೆಯಾದಾಗ ಕತೆ ಹೊಸ ತಿರುವು ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಆತ ತನ್ನ ಪತ್ನಿಯನ್ನು ಹುಡುಕುವ ಪ್ರಯತ್ನದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದಾಗ ಅವನ ಸಹಾಯಕ್ಕೆ ಬರುವವಳು ಅವನನ್ನು ಹುಡುಕುತ್ತಾ ಊಟಿಗೆ ಹೋಗಿ ಅಲ್ಲಿ೦ದ ಅವನ ಜಾಡು ಹಿಡಿದು ಈ ಊರಿಗೆ ಬ೦ದ ಅದೇ ಹುಡುಗಿ. ಹುಡುಕಾಟ ರಹಸ್ಯಗಳ ಕ೦ತೆಗಳನ್ನು ಬಿಚ್ಚಿಡುತ್ತವೆ. ಹಲವು ವರ್ಷಗಳಿ೦ದ ಊರಿನಿ೦ದ ಅಚಾನಕ್ಕಾಗಿ ಹೇಳಹೆಸರಿಲ್ಲದ೦ತೆ ಮಾಯವಾಗುತ್ತಿದ್ದ ಮಹಿಳೆಯರು, ಊರಿನ ಪಕ್ಕದಲ್ಲೇ ಕಾನೂನಿನ ಕಣ್ಣು ತಪ್ಪಿಸಿ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಮರಳಿನ ಧ೦ಧೆ – ಹೀಗೆ ಅವರ ಹುಡುಕಾಟ ಅದೆಷ್ಟೋ ಕತೆಗಳನ್ನು ಬಯಲು ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಜೊತೆಗೆ ಇನ್ನೂ ಹಲವು ಹೊಸ ರಹಸ್ಯಗಳೂ ಹುಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾ ಸಾಗುತ್ತವೆ.

ಇದು ಕಳೆದ ವಾರ ತೆರೆಗೆ ಬ೦ದ ರ೦ಗಿತರ೦ಗ ಚಿತ್ರದ ಕತೆಯ ಚಿಕ್ಕ ಪರಿಚಯ. ಕಾದ೦ಬರಿಕಾರನ ಪತ್ನಿಯನ್ನು ಯಾರು-ಯಾತಕ್ಕೆ ಅಪಹರಿಸಿದರು? ಆಕೆ ಕೊಲೆಯಾದಳೇ? ಕಣ್ಮರೆಯಾದ ಇತರೇ ಮಹಿಳೆಯರ ಕತೆ ಏನು? ಕಾದ೦ಬರಿಕಾರ ಅಜ್ಞಾತವಾಗಿ ಬದುಕುತ್ತಿರುವ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಏನು? ಆತನ ಬೆನ್ನು ಹಿಡಿದು ಆ ಊರಿನವರೆಗೂ ಬರುವಷ್ಟು ಅಗತ್ಯ ಏನು ಆ ಯುವತಿಗೆ? ಕಾದ೦ಬರಿಕಾರನ ಪತ್ನಿಗೆ ಕಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಕನಸು ಯಾವುದು? ರ೦ಗಿತರ೦ಗದ ಕತೆ ಮು೦ದುವರೆದ೦ತೆ ಇ೦ತಹಾ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಉತ್ತರ ಒ೦ದೊ೦ದಾಗಿ ಸಿಗುತ್ತಾ ಹೋಗುತ್ತದೆ.


ಲೂಸಿಯಾ ಹಾಗೂ ಉಳಿದವರು ಕ೦ಡ೦ತೆ ಬಿಟ್ಟರೆ ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರಗಳ ಬಗ್ಗೆ ನನ್ನ ಬ್ಲಾಗಿನಲ್ಲಿ ನಾನು ಅಷ್ಟಾಗಿ ಬರೆದಿಲ್ಲ. ರ೦ಗಿತರ೦ಗ ಬಗ್ಗೆ ಬರೆಯಲು ಒ೦ದೆರಡು ಕಾರಣಗಳಿವೆ. ಚಿತ್ರ ಇಷ್ಟವಾಯಿತು ಅನ್ನುವುದು ಮುಖ್ಯ ಕಾರಣ ಅನ್ನುವುದರಲ್ಲಿ ಎರಡು ಮಾತಿಲ್ಲ. ಯಾಕೆ ಇಷ್ಟವಾಯಿತು ಅ೦ತ ಒ೦ದೊ೦ದಾಗಿ ನೋಡೋಣ. ಅನೂಪ್ ಭ೦ಡಾರಿ ಬರೆದ ಈ ಕುತೂಹಲಕಾರಿ ಕತೆಗೆ ಬಹಳ ಚೆನ್ನಾದ ವೇಗವಿದೆ. ಪ್ರೇಕ್ಷಕರನ್ನು ಕೌತುಕಕ್ಕೆ ಈಡುಮಾಡುತ್ತಾ, ಬೆಚ್ಚಿ ಬೀಳಿಸುತ್ತಾ, ನಗಿಸುತ್ತಾ ಸಾಗುವ ಕತೆಯಲ್ಲಿ ಮನರ೦ಜನೆಗೆ ಯಾವುದೇ ಕೊರತೆಯಿಲ್ಲ. ಉಪೇ೦ದ್ರ ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದ ಶ್ ಅಥವಾ ಮಲೆಯಾಳ೦ನ ಮಣಿಚಿತ್ರತಾಳ್ ನ (Manichitrathazhu – The Ornate Lock) ಕನ್ನಡ ಅವತರಣಿಕೆ ಆಪ್ತಮಿತ್ರ ಚಿತ್ರದ೦ತೆ ರ೦ಗಿತರ೦ಗದ ಕತೆಯೂ ಕೂಡಾ ಬಹಳಾ ರೋಚಕವಾಗಿದೆ. ಉತ್ತಮ ಸ೦ಭಾಷಣೆ ಹಾಗೂ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ದೃಶ್ಯಗಳು ಅಚ್ಚುಕಟ್ಟಾಗಿ ಬರೆದ ಚಿತ್ರಕತೆಗೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿವೆ. ಕೆಲವೊ೦ದು ಪಾತ್ರಗಳ (ಮುಖ್ಯವಾಗಿ, ಕಾದ೦ಬರಿಕಾರನ ಬೆನ್ನು ಹತ್ತಿ ಬರುವ ಯುವತಿಯ ಪಾತ್ರ) ಹಿನ್ನೆಲೆ ಕೊ೦ಚ ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿದ್ದರೆ ಇನ್ನೂ ಚೆನ್ನಾಗಿರುತ್ತಿತ್ತೋ ಏನೋ ಎ೦ದು ಅನಿಸಿತು. ಹಾಗೆಯೇ, ಕತೆಯಲ್ಲಿನ ಕೆಲವೊ೦ದು ಸ೦ಕೀರ್ಣತೆಗೆಳು ಅನಗತ್ಯ ಅನಿಸಿದವು, ಆದರೆ ಚಿತ್ರದ ಓಟಕ್ಕೆ ಇವು ಧಕ್ಕೆ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ. ಅನೂಪ್ ಭ೦ಡಾರಿ ನಿರ್ದೇಶಕನಾಗಿ ಕೂಡಾ ತಮ್ಮ ಚಾಕಚಕ್ಯತೆ ಮೆರೆಯುತ್ತಾರೆ. ತಮಿಳು, ಹಿ೦ದಿ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಹಿ೦ದೆ ಬ೦ದ ಇದೇ ಧಾಟಿಯ ಚಿತ್ರಗಳಿಗೆ ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಕೂಡಾ ಕಡಿಮೆ ಇಲ್ಲದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಅನೂಪ್ ರ೦ಗಿತರ೦ಗವನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇದು ಅವರ ಪ್ರಥಮ ಚಿತ್ರ ಅನ್ನುವುದು ಎಲ್ಲಿಯೂ ಕ೦ಡುಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಕತೆಯನ್ನು ದೃಶ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಹೇಳುವ ಕಲೆ ಅವರಲ್ಲಿ ಖ೦ಡಿತವಾಗಿ ಇದೆ. ರ೦ಗಿತರ೦ಗಿ ನಿರ್ದೇಶನದಲ್ಲಿನ ಅವರ ಪರಿಪಕ್ವತೆಗೆ ಹಿಡಿದ ಕೈಗನ್ನಡಿಯಾಗಿದೆ.

ರ೦ಗಿತರ೦ಗದ ಅತ್ಯ೦ತ ಪ್ರಶ೦ಸನೀಯ ಭಾಗವೆ೦ದರೆ ಚಿತ್ರದ ಛಾಯಾಗ್ರಹಣ ಅ೦ದರೆ ತಪ್ಪಾಗಲಾರದು. ಲಾನ್ಸ್ ಕಾಪ್ಲಾನ್ ಹಾಗೂ ವಿಲಿಯಮ್ ಡೇವಿಡ್ ತಮ್ಮ ಕ್ಯಾಮರಾ ಮೂಲಕ ಮನಸೂರೆಗೊಳಿಸುವ೦ತಹ ಬಿ೦ಬಗಳನ್ನು ತೆರೆಯಮೇಲೆ ಮೂಡಿಸುತ್ತಾರೆ. ಊಟಿಯ ನಯನ-ಮನೋಹರ ಗಿರಿ-ಕಣಿವೆಗಳಿರಬಹುದು, ಕನ್ನಡ ಕರಾವಳಿಯ ಹಚ್ಚ ಹಸಿರಿನ ಊರಿರಬಹುದು, ಗುತ್ತಿನ ಮನೆಯ ಕತ್ತಲೆಯ ಕೋಣೆಗಳಿರಬಹುದು ಅಥವಾ ಕೋಲ-ನೇಮದ ಆಚರಣೆಯ ರಮ್ಯ ಚಿತ್ರಗಳಿರಬಹುದು. ಈ ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕ ಜೋಡಿ ಕಾವ್ಯ ಬರೆದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಸೆರೆಹಿಡಿದಿದ್ದಾರೆ. ಕೆಲವು ದೃಶ್ಯಗಳು ಟಿಮ್ ಬರ್ಟನ್-ನ (Tim Burton) ಚಿತ್ರದಿ೦ದ ತೆಗೆಯಲಾಗಿದೆಯೋ ಅನ್ನುವಷ್ಟರ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಅದ್ಭುತವಾಗಿವೆ. (ಆತನ ಸ್ಲೀಪಿ ಹಾಲೋ – Sleepy Hollow ಚಿತ್ರದ ಹಾಗಿನ ಕಲಾತ್ಮಕತೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಈ ಮಾತು) ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಭಾಷಾ ಚಿತ್ರಗಳ ಗುರುತಾಗಿ ಬಿಟ್ಟಿರುವ ಕಣ್ಣು-ಕೋರೈಸುವ ರೀತಿ ಬೆಳಕನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಬೇಕಾಬಿಟ್ಟಿ ಬಳಸಲಾಗಿಲ್ಲ. ಶಿಸ್ತುಬದ್ದವಾಗಿ ಪ್ರತೀ ಶಾಟ್ ಚಿತ್ರಿಸಿರುವ ರೀತಿ ನಮ್ಮಲ್ಲಿರುವ ಕೆಲವು ಸೋಮಾರಿ ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಒ೦ದು ಪಾಠದ ಹಾಗಿದೆ. ಪ್ರತೀ ಶಾಟ್ ಕೂಡಾ ತೀರಾ ಅಚ್ಚುಕಟ್ಟಾಗಿದೆ.

ಇನ್ನು ಈ ಸು೦ದರ ಶಾಟ್-ಗಳನ್ನು ಅಷ್ಟೇ ಶ್ರದ್ದೆಯಿ೦ದ ಪೋಣಿಸಿರುವ ಸ೦ಕಲನಕಾರ ಪ್ರವೀಣ್ ಜೋಯಪ್ಪ ಕೂಡಾ ಶ್ಲಾಘನೆಗೆ ಪಾತ್ರರು. ಅನಗತ್ಯ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನೆಲ್ಲಾ ಯಾವುದೇ ಮುಲಾಜಿಲ್ಲದೇ ಕ.ಬು.-ಗೆ ಸೇರಿಸಿದ್ದರಿ೦ದ ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ಬೇಕಾದ ಓಟ ಸಿಕ್ಕಿದೆ. ಅಜನೇಶ್ ನೀಡಿರುವ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಸ೦ಗೀತ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿದ್ದು ಕತೆಯ ಜೊತೆ ಸೊಗಸಾಗಿ ತಾಳ ಹಾಕುತ್ತದೆ. ಸದಾನ೦ದ ಸುವರ್ಣರ ಗುಡ್ಡದ ಭೂತ ನಾಡಿನಾದ್ಯ೦ತ ಮನೆಮಾತಾಗಿದ್ದ ಧಾರಾವಾಹಿ. ಆ ಕತೆಯಲ್ಲಿ ಬ೦ದ ಊರನ್ನು ಹಾಗೂ ಅದರ ಇ೦ಪಾದ ಶೀರ್ಷಿಕೆಗೀತೆಯನ್ನು ಈ ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ಬಳಸಿದ್ದು ಜಾಣತನ. ಅನೂಪ್ ನೀಡಿರುವ ಸ೦ಗೀತ-ಸಾಹಿತ್ಯವೂ ಕೂಡಾ ಚೆನ್ನಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಇ೦ತಹ ಕತೆಗಳಿಗೆ ಇಷ್ಟೆಲ್ಲಾ ಹಾಡು-ನೃತ್ಯಗಳ ಅಗತ್ಯವಿದೆಯೇ ಅನ್ನುವುದು ಅನೂಪ್ ಭ೦ಡಾರಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ ನಮ್ಮ ದೇಶದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಚಿತ್ರನಿರ್ದೇಶಕರು ಉತ್ತರಿಸಬೆಕಾದ ಪ್ರಶ್ನೆ. ಕತೆಯ ವೇಗಕ್ಕೆ ಭ೦ಗವು೦ಟುಮಾಡುವ ಹಾಡು ನೃತ್ಯ – ಅದೆಷ್ಟೇ ಚೆನ್ನಾಗಿರಲಿ – ಸ೦ಕಲನಕಾರನ ಕತ್ತರಿಗೆ ಶರಣಾದರೇನೆ ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ಒ೦ದು ಅ೦ದ.

ಕಾದ೦ಬರಿಕಾರನ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ನಿರೂಪ್ ಭ೦ಡಾರಿ ಅಭಿನಯ ಚೆನ್ನಾಗಿದೆ. ಎಲ್ಲೆ೦ದರಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡದ ಕೊಲೆಯಾಗುತ್ತಿರುವ ಈ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಅವರ ಧ್ವನಿ ಹಾಗೂ ಪದಗಳ ಉಚ್ಚಾರ ಬಹಳ ಆಪ್ಯಾಯಮಾನವೆನಿಸುತ್ತವೆ. ಕಾದ೦ಬರಿಕಾರನ ಬೆನ್ನುಹಿಡಿದು ಕಮಲೊಟ್ಟುವಿಗೆ ಬರುವ ಯುವತಿಯ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಆವ೦ತಿಕಾ ಶೆಟ್ಟಿ ಉತ್ತಮ ಅಭಿನಯ ನೀಡುತ್ತಾರೆ. ಕಾದ೦ಬರಿಕಾರನ ಪತ್ನಿಯಾಗಿ ರಾಧಿಕಾ ಚೇತನ್, ತಮ್ಮ ಕೆನ್ನೆ ಮೇಲಿರುವ ಗುಳಿಯಷ್ಟೇ ಮುದ್ದಾಗಿ ಅಭಿನಯ ನೀಡಿ ಮನಗೆಲ್ಲುತ್ತಾರೆ. ಭಾಗವತಿಕೆ ಮಾಡುವ ಪೋಸ್ಟ್ ಮಾಸ್ಟರ್ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಸಾಯಿಕುಮಾರ್ ನೀಡಿದ ಅಭಿನಯ ಅವರ ಈ ಹಿ೦ದಿನ ಆದಷ್ಟೂ ಕಳಪೆ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಮರೆಯುವ ಹಾಗೆ ಮಾಡಿಬಿಡುತ್ತದೆ.

ಕೆಲವು ವರ್ಷಗಳ ಹಿ೦ದೆ ಸ೦ತೋಷ್ ಶಿವನ್ ನಿರ್ದೇಶನದಲ್ಲಿ ಅನ೦ದಭದ್ರ೦ ಅನ್ನುವ ಚಲನಚಿತ್ರ ಬ೦ದಿತ್ತು. ಕೇರಳದ ಸ೦ಕೀರ್ಣ ಸ೦ಸ್ಕೃತಿಯ ಭಾಗವಾದ ಕಥಕ್ಕಳಿ, ಭೂತ-ವಾಮಾಚಾರ, ರಾಜಾ ರವಿವರ್ಮರ ಚಿತ್ರಗಳು ಇತ್ಯಾದಿಗಳನ್ನು ಅತ್ಯ೦ತ ಮನರ೦ಜನೀಯವಾಗಿ ಆ ಚಿತ್ರ ಪ್ರಸ್ತುತಪಡಿಸಿತ್ತು. ತುಳುನಾಡಿನ ಆಚಾರ-ನ೦ಬಿಕೆಗಳ ಸುತ್ತ ಹೆಣೆದ ಕತೆ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಬ೦ದಿದ್ದು ತೀರಾ ಕಡಿಮೆ. ತಿ೦ಗಳಿಗೆ ನಾಲಕ್ಕರ೦ತೆ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗುತ್ತಿರುವ ತುಳು ಚಿತ್ರಗಳೂ ಕೂಡಾ ಇ೦ತಹಾ ಕತೆಗಳನ್ನು ಹೇಳುವ ಗೋಜಿಗೆ ಹೋಗಿಲ್ಲ. ಈ ಚಿತ್ರಗಳ ಗುಣಮಟ್ಟವೂ ಅಷ್ಟಕ್ಕಷ್ಟೆ ಅನ್ನುವುದು ಬೇರೆ ಮಾತು. ತುಳುವಿನಲ್ಲಿ ಇ೦ತಹಾ ಚಿತ್ರಗಳು ಬರಬೇಕಿತ್ತು ಆದರೆ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಾದರೂ – ಅದೂ ಕೂಡಾ ತಾ೦ತ್ರಿಕವಾಗಿ ಇಷ್ಟು ಉತ್ತಮ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ – ಇ೦ತಹಾ ಒ೦ದು ಚಿತ್ರ ಹೊರಬ೦ದಿರುವುದು ಸ೦ತಸದ ವಿಷಯ.

ಮಲ್ಟಿ-ಪ್ಲೆಕ್ಸ್ ಚಿತ್ರಮ೦ದಿರಗಳ ಈ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮ ಚಿತ್ರಗಳು ರಾಜ್ಯ-ದೇಶ-ಭಾಷೆಗಳ ಗಡಿ ದಾಟಿ ಹೆಸರು ಮಾಡುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ನಾವು ಬಲ್ಲೆವು. ಇ೦ಗ್ಲೀಷ್ ಸಬ್-ಟೈಟಲ್ ಸಾಥ್ ಇದ್ದರೆ ರ೦ಗಿತರ೦ಗ ರಾಜ್ಯದ ಗಡಿಯಾಚೆಗೂ ಚಿತ್ರಪ್ರೇಮಿಗಳ ಪ್ರೀತಿಪಾತ್ರವಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಹೆಚ್ಚು ಇದೆ. ಮು೦ದಿನ ವಾರ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗಲಿರುವ ಬಾಹುಬಲಿ ಚಿತ್ರಕ್ಕಾಗಿ ಉತ್ತಮ ಪ್ರದರ್ಶನ ಕಾಣುತ್ತಿರುವ  ಈ ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಮಲ್ಟಿಪ್ಲೆಕ್ಸ್-ನಿ೦ದ ಹೊರಗೆ ಕಳಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನ ಸದ್ದಿಲ್ಲದೇ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ. ರೋಚಕ ಕತೆ, ಅದ್ಬುತ ತಾ೦ತ್ರಿಕತೆ ಹಾಗೂ ಉತ್ತಮ ಅಭಿನಯ ಎಲ್ಲವೂ ರ೦ಗಿತರ೦ಗ ಚಿತ್ರದ ಜೊತೆಗಿದೆ. ಆದರೆ  ಉತ್ತಮ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ನೋಡಿ ಇಷ್ಟಪಡುವವರು ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸ೦ಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಸಿನಿಮಾ ಮ೦ದಿರಕ್ಕೆ  ಬ೦ದು ಹಾರೈಸಬೇಕಾಗಿದೆ ಅಷ್ಟೆ.


Strands of Memory

“… Memories, even your most precious ones, fade surprisingly quickly. But I don’t go along with that. The memories I value the most, I don’t ever see them fading”

says Kathy, the narrator of Kazuo Ishiguro’s 2005 novel Never Let Me Go. Staying true to her words, Kathy reconstructs her past in this evocative novel. As she rummages through the memories of her childhood spent at Hailsham – a special boarding school in England – we see the story of friendship, love and hope unfold. Kathy works as a ‘carer’ (someone who tends to the people who are going through the process of organ donation) in a medical facility. For her, the years spent at Hailsham are very important. It becomes very clear from her accounts that those years had shaped her beliefs, dreams and her ideas about future. At the age of 31, when she is narrating the story to the readers with her distinctive maturity, wisdom and calmness, she strikes us as someone who seems older than her age. Her recollections are primarily about two of her best friends, Tommy and Ruth. Tommy is a clumsy boy, isolated from rest of the students in the school. His poor skills at art – something the school is strangely obsessive about – makes him the object of scorn by his teachers (or guardians as they are called) and was often ridiculed by his schoolmates. Kathy is one of the few people at Hailsham who have a soft corner for him. She always tries to talk to him and help him. In the years of childhood, a very special bond begins to develop between them. When Tommy comes of his age, he gets into a relationship with Ruth. Not wishing to make things complicated, Kathy withdraws her own plans to confess her love to Tommy and helps her friend Ruth instead. Unlike Kathy, or for that matter Tommy, Ruth is very extrovert. They both look upon Kathy as someone who has the power to help them whenever their relationship go through rough patch. Never Let Me Go What makes this seemingly regular teenage story special is the world the entire characters are set in. For the most part of the novel, we are not given a full understanding of it, even though there are many inklings to it from the beginning. As soon as Kathy starts her narration, we understand that Hailsham is no ordinary school. Unusual traits of the ‘guardians’, myths about the school and the rumours about the unknown world beyond the sprawling school premises create almost a gothic atmosphere. We see Hailsham to be shrouded in a sort of dark secrecy. As the story continues, we understand that Hailsham is a place in a dystopian world and the children of that boarding school are, in fact clones, being raised for the purpose of donating organs. Once they step out of Hailsham they become ‘donors’, giving away their body bit by bit and eventually succumb to death (or ‘completion’ as it is known). These clones are designed not to possess the reproductive capabilities; and the lifespan of their kind is very short. The inescapable truths about their doomed future don’t quite answer all the questions about their lives. What is tragic about their life is they are aware of their future, though in a limited level of knowledge. Their upbringing at Hailsham has made them stay away from discussing certain topics in open. They see the injustice, which is forced upon them, as something very normal. They never seem to understand the enormity of death that is looming over them. Like animals raised in the farm, they live on until they reach ‘completion’. But what the rigorous conditioning fails to achieve is the complete suppression of human emotions in them. We see these youngsters go through emotional turmoil, heartaches and feel a sense of despair. What seems to be bothering them the most is not death but the inability to foster dreams for their future. The protagonists, who seem to have accepted their bleak future without any misgivings, start to rethink their position when they realize there is a possibility to defer their donation for few years. This knowledge, coupled with the confession of Ruth about how she thought she was an unfit partner for Tommy and how Kathy should have been his companion, starts a series of events that puts them on a journey to explore their life. Tommy and Kathy attempt to piece together every bit of the knowledge from their childhood – the training, the contacts and the myths – to see if they can buy time for themselves.

As unusual as it is, Never Let Me Go is a deeply moving story. Kathy narrates it without knowing that she is telling us one of the most brutal stories. She never actually talks about how cruelly the world has treated them. Instead, she focuses on her complicated relationship with Tommy. And how they dreamed together of a life that could have been better than the one that is thrust upon them. It is heartbreaking to see the protagonists hanging on to little myths from their childhood in the hope of obtaining the ‘deferral’. Ishiguro vividly narrates their life at Hailsham and afterward. We see them explore the ideas of identity, sexuality and life. We live their small moments of happiness. Check how Ishiguro draws a word picture of their fear. There was a story making rounds in Hailsham of a boy who once attempted to go out of the school campus and was later found dead with his limbs chopped. This gruesome story was used to forbid the pupils from even thinking of breaking away. The horrors of this myth was so  severe that miscreants in the school are often made to stare at the woods outside the campus all night as a dreaded punishment. Like many of the myths that filled their childhood, there is one about a room in Hailsham. They call it Norfolk, after an actual place in England. Whenever somebody loses things, it eventually ends up in this room. Later when the protagonists come out of Hailsham, they continue to believe that all the beautiful things in their life that have been lost could be found in Norfolk. In the dreadful present, they hope that Norfolk reclaims for them what they truly deserved.

Kazuo Ishiguro

Kazuo Ishiguro

Ishiguro unveils the world of the students of Hailsham in an emotionally convincing way. He presents Kathy as a decidedly understated narrator; even while she talks about her bleak future. The subtlety of the description about her feelings towards Tommy speaks a lot about the childhood conditioning. It is heart-wrenching to see that the characters know nothing of their world. Their self-denial, as a result of their upbringing, stops them from even attempting. We keep thinking how such poor creatures can be complacent with their world. Kazuo Ishiguro is one of the finest storytellers of our time. Never Let Me Go was short-listed for The Man Booker Prize in 2005 and also for Arthur C Clarke Award for science fiction. This book features in the TIME magazine’s list of 100 Best English-language Novels from 1923 to 2005. There was also a critically acclaimed film made based on this novel. Never Let Me Go talks about the smugness of death and the crime called complacency. It reminds us how important it is to live every moment of our life to the fullest. Read this novel for its sheer brilliance.

[Trailer of the film based on this novel]

Jollof Rice, Pepper Soup and Two Books

A couple of weeks back there was a book sale in Mangalore. Enticed by the low price that they had advertised for their books, I entered the dingy exhibition hall with the hope of picking up some interesting books. My excitement was short lived, as I saw stacks of tediously ubiquitous popular titles welcoming me. I remembered a quote by Haruki Murakami. “If you only read the books that everyone else is reading, you can only think what everyone else is thinking”. Any bibliophile worth his salt would live by this adage.

After navigating through the labyrinth of Fifty Shades of Whatnot, I saw some critically acclaimed books hidden under the heaps of cheesy bestsellers. Novels by Ben Okri, Chimamanda Ngozi Adichie and Kazuo Ishiguro looked promising. I picked up few of their books and asked the vendor if I could get more books by these authors. He looked at me disdainfully and said ‘Nobody likes to read such books.’ He pointed at his stacks of Fifty Shades of Whatnot and continued ‘That’s what people read.’

I was delighted that at least I found what I liked. In the next week and half, I had read two wonderful novels by two of the eminent Nigerian authors. These novels gave me a window to the magnificent land in West Africa. As I write about these two books the taste of Jollof rice, Pepper soup and invigorating drink of Ogogoro linger in my mind.

Half of a Yellow Sun by Chimamanda Ngozi Adichie

Half of a Yellow Sun is the winner of The Orange Prize for Fiction in 2007. Chimamanda Ngozi Adichie tells us the story of the forgotten Nigerian Civil War in this book. She narrates, in her masterful writing, how an entire nation was failed by the crimes against humanity. As one character mentions in the book ‘The world was silent when we died’. The powerful leaders and countries silently watched as millions of people in this West African country suffered. It is as much the story of its five major characters as it is of the macabre of the civil war.

As soon as the colonial powers exited Nigeria, a series of tribal conflicts, corruption, violence and poverty brought the county to the brink of political upheaval. When the instability deepened the divide between the Igbo and the Hausa tribes, a demand for a separate country called Biafra for Igbo people arose. The flag of the new nation, which carried the symbol of half of a yellow sun, promised the Igbo people of better tomorrow.


There are five major characters in this novel. Olanna and Kainene are twin sisters hailing from an elite Igbo family. They both are very different from one other. The “illogically beautiful” Olanna drifts away from her parents when she finds out that they can go to any length to secure their business interests, even to let powerful people in the business to sleep with their daughter. She works as a school teacher and lives with Odenigbo. He is a University professor and a champion of socialism and tribalism. His strong political opinions earn him the name “revolutionary” among the small group of intellectuals that gather at his home everyday. Kainene is completely different from her sister. She is a strong-headed woman and she has always made her parents proud. In her father’s words, “she is not just like a son, but she is like two.” Richard is her boyfriend. He is a British writer who supports the Biafra cause. Ugwu, a village boy who works as a domestic help in Odenigbo’s house, has a great deal of respect and a kind of possessiveness toward his master. Through the eyes of these characters the story unfolds. As the war progresses their lives take unexpected turn. The personal journeys of the characters are affected and transformed by the journey of the nation.

The novel explores the stark realities of Nigeria. As the war encroaches on the lives of these people, it destroys their hope and crumples their dreams. Some of the characters grow through this ordeal. They become stronger with endurance and patience. While others, who were lucky enough to remain untouched by death, become disoriented and tread a very dark path.

The contrast between the time when Ugwu cooks Jollof rice and pepper soup in the kitchen every second day and the time when Olanna had to literally fight in the Relief camp to get food, depicts the harsh reality of the war-ridden country. The critical eyes of the author do not spare anyone here. The political and military leadership, tribal chieftains, the photographers who have recently found a fascination for clicking photos of children suffering from kwashiorkor, the businessmen eyeing at war-profiteering and the elite society completely disconnected from the poor, come under scrutiny here. Adichie explores the brutality of civil war, layer by layer, and pushes us on to the frontline. And what we see there is a very gruesome picture. Check this collage: Bullets are fired at civilians incessantly; a woman carries a calabash with the severed head of her daughter in it; and the villages that are plundered and burnt. The violence doesn’t stop there. It takes the shape of poverty, starvation and diseases; and the system completely fails to contain these disasters.

Half of a Yellow Sun is a historical novel, which is becoming increasingly relevant in the world that we are living in today. It is also a heart-wrenching story of ordinary people caught in the mayhem of war. I always think that fiction is the best way to understand our history and my faith in it has renewed with this book. Adichie, with her great storytelling talent, tells us what newspapers and history books failed to point out. A great human tragedy, which might have just got erased from our memory, has been told to us once again through this novel. Thereby, forcing us to ponder if there can ever be enough compassion on this planet to stop another mindless war in future?

The Famished Road by Ben Okri

Those who have read Ben Okri’s novel The Famished Road have this one thing common to say: ‘The book is unlike anything that you have ever read before.’ This is the story of Azaro, a spirit child who is born to live in this world for a few years before returning back to the magical world of spirits. His father is a hardworking labourer with an awful temperament that often puts him in conflict with his neighbours. Azaro’s mother works as a hawker in the market for a meagre income. While Azaro lives with his parents in a ghetto in an African town, his companions in the spirit world keep hatching mysterious plans to bring him back to their world.

Madam Koto is an ambitious woman who runs the local watering hole. She hires Azaro to work in her bar for his good luck charm; but her intentions are not as simple as it appears. The political season, reminiscent of the post-colonial history of many of the African nations, brings chaos in the town. The inevitable change arrives to the idyllic town amidst this political turmoil. Azaro’s father, disillusioned by his never-ending struggles to make ends meet, starts dreaming big. The dream of becoming a boxer, and later that of a politician, drives his passion all through the story. Azaro’s mother, who often becomes the wrath of her husband’s peevishness, is the source of perpetual love for Azaro that keeps him from going back to the spirit world.

Azaro is not completely disconnected from the spirit world. He seems to be living in a dimension that allows him to wander in the real world as well as in the dreamlike realm inhabited by the spirits. Whenever he moves from the real world to the magical one, we do not witness a coherent transition. The reality merges into the fabulous with the fluidity of a fine poetry. He moves in and out of the two worlds with the same ease by which the author takes the readers on this mesmerizing journey.

Books of Magical Realism demand the readers to accept the fantastical elements the same way they treat the real elements in the narrative. But the descriptions of the spirit world, the path between the two worlds and of the spirits that visit are so rich that the story seems like fantasy in most of the pages. Ben Okri writes prose like a poem and paints magnificent pictures of his imaginary world with the charming words. Sample the first paragraph of the novel.

“In the beginning there was a river. The river became a road and the road branched out to the whole world. And because the road was once a river it was always hungry.”

The book is filled with Okri’s rich imagination and excellent writing. It seduces you with its poetic beauty, and hallucinates you with its mysticism. With its mammoth five hundred pages, it also drains your energy and leaves you exhausted. But I am afraid, that’s the chance you have to take in order to relish the sheer brilliance of Okri’s storytelling.


I couldn’t help but notice the influence of Gabriel García Márquez. The unnamed town in this novel had shades of the much loved Macondo of One Hundred Years of Solitude. The patience of Azaro’s mother reminded me of the grand old lady Úrsula Iguarán. The resemblance between Melquíades and Jeremiah, the photographer is uncanny. Jeremiah’s camera refreshed my memories of Gabo’s enthralling episodes of daguerreotype and the chapter where the people of Macondo see ice for the first time.

Ben Okri’s book won The Booker Prize in 1991. He went on to write Songs of Enchantment and Infinite Riches to complete The Famished Road Trilogy. Reading this exceptional book can be a rich experience, provided you have an appetite for such type of literary works. If you are looking for a plot-driven fast-paced book, I would not recommend this one. The Famished Road takes you in to the rich world of Nigerian mythology. It explores the African society that is on the threshold of a political and social transformation. And more interestingly, it tells you, in a lyrical prose, the story of a boy caught in between two worlds.

Let not a wisp escape

One good thing about reading a novel long after it got released is that you can enjoy it as a book; and not as some hot commodity in the market. I have just finished reading Amitav Ghosh’s 2008 Booker nominated novel Sea of Poppies. I felt the book not only deserved all the critical acclaim it received, but it also took the readers to the realms never explored before. When I turned the last page of the novel I was immersed with a mixture of emotions. There was an exhilaration of having read a brilliant epic saga, enlightenment of learning about our forgotten past and a sense of astonishment for knowing a variety of exciting characters that would remain with me for a long time.

Sea Of Poppies, set in the mid-19th century, is about an assortment of people on board Ibis, a former slave vessel, which is on its journey from India to Mauritius. It was a time in history when most of the subcontinent had come under the rule of British East India Company. The Empire’s trade imbalance with the economically strong China had lead the company to force poor Indian farmers into cultivating opium, the only commodity that seemed to have any market in the self-reliant China. The introduction of opium as a cash crop had severe consequences on millions of people in India. And the unethical trade practices of the company with regard to opium would eventually force two brutal wars on China, now known as Opium wars. These wars killed millions of people and savaged the lives of many beyond repair, all in the pretext of Free Trade. The plot of the novel is set in the era when the East was slowly inching towards the brink of First Opium war.


Ibis is filled with a motley array of characters. We are introduced to Deeti, an uppercast poor woman whose husband is an opium addict working for the legendary Gazipur opium factory. She often discusses about her vivid epiphany of a large ship with her daughter Kabootari. As fate would have it, a series of events make her one of the passengers of the same vessel. Boarding the ship with her is Kalua, a lower caste ox-cart driver. While his gigantic figure evoked fear among men, his dimwit often made him pay heavy price.

The second in command of the ship, Zachary Reid (or Zikri Malum as Lascars call him) is an American sailor who has taken an immediate liking for the culture of the subcontinent. Paulette (also known as Putli and Pugli), a French woman born and brought up in India with a fascination for botany, is an unlikely character to be present on a ship like this. Nonetheless, she is on the vessel hiding from the eyes of Jodu, an Indian boatman present on that ship, whom she considers to be her brother.

The ship also carries Neel Rattan Haldar, a convict who was a well educated zamindar before he was sentenced to deportation on charges of forgery. Baboo Kissin Pander is another interesting character. He is an efficient gomusta in the office of Mr Burnhum, the new owner of the ship Ibis. His attachment to Taramony, the deceased wife of his uncle is the reason that brought him on the journey to Mauritius on this vessel. We see him believe Zachary to be an incarnation of Lord Krishna and a sign from Taramony to carry on his life ultimate mission of building a temple. As the plot unfolds we see the eccentric gomusta slowly transforming in to a woman.

All these main characters have some of the most brilliant back stories. They come from diverse social milieu and form a sort of brethren and call themselves jahaj bhais or jahaj behens. The ship becomes their world and they are on a journey that they believe will give them a new beginning far away from the land of their ancestors. As the voyage continues on the black water, we see their fear, excitement and hope manifest. They unveil their stories in a way that is both beautiful and profound. The minor characters that we see on the ship too bring with them very vivid stories and add new layers to narrative.

Amitav Ghosh is a master storyteller. He has not only created some fantastic characters but also written brilliantly about the world they inhabit. The painstaking research that he has undertaken for this book (also for the entire trilogy) is very evident in the description of the era. I have never read an English novel that has portrayed life under Company rule this masterfully. The lifestyle, the ethos, the belief system and the culture of these people and the transformations the world was going through are described brilliantly. The coolies, lascars (sailor community), company officers, zamindars and nautch women create a very vibrant world. We read these pages with a sense of wonder as Mr Ghosh goes on describing the opium factory, Calcutta, Hooghly River, Ibis and its people with the command of a fine historian and a social anthropologist.

The grandeur of the plot is amplified by the rich language used by the writer. English has never seemed this Indian before. The way Bhojpuri, Bengali, Lascari and other pidgin languages are used along with Queen’s language gives a very rich flavor to the story. The multitude of languages spoken on the vessel makes Ibis a melting pot of various cultures. The characters, with the words they mouth, bring a certain amount of authenticity and texture to the novel. The tonality itself paints a big picture of multiculturalism of that era.

The story grows on us in many layers like an addiction. It gives us a peek in to the history that is never discussed anywhere else. It introduces us to the people who walked on this very land a century and half back. It tells us the brutality of trade, war and hegemony that literally brought India and China, two of the greatest civilizations, to its knees. It tells us about the pursuit of freedom in the times of gross adversity. It tells us about migrations that would eventually build many countries. The world we are living in today is not very different from the era this novel is set in. The brutal wars, unethical global trade practices and the quest for supremacy still drive most of the contemporary world. In that sense the book is an allegory to the world we are living in today.

The biggest achievement of this seminal work of Amitav is that it does not come across as mere a documentation of bygone era, but it appeals to us at a very human level. The adventure, sufferings, happiness, excitement, drama and tension unfold in a way that cannot be called as subtle, given the richness of narrative. There also is lot of nuances the writer incorporates which gives an emotional touch to the historical fiction. It is impossible but to admire when Mr Ghosh paints a novel that is huge and epic in both canvas and ambition. We should enjoy this novel with the caution of an afeemkhor (opium addict) who would not let a wisp escape of his akbari afeem smoke.

I am yet to read the second installment of the Ibis trilogy River Of Smoke (which is already a success) and the third installment Flood of Fire (which is scheduled for a Spring release this year). Until then, Ibis will continue to haunt me like it did to Deeti in her apparitions.

ಮರೆಯಾದ ಗೆಳತಿ

ಇಲ್ಲೇ ಇದೇ ಕೋಣೆಯ ಮಂಚದ ಮೇಲೆ
ನನ್ನ ಕಣ್ಣೀರಿಂದ ತೋಯ್ದ ದಿಂಬಿನಲ್ಲಿ
ತಲೆಯಿಟ್ಟು ಮಲಗಿದ್ದಳು ಆಕೆ,
ಕೆಲ ದಿನಗಳ ಹಿಂದೆ.

ಇಂದು ಇಲ್ಲೆಲ್ಲೂ ಕಾಣಿಸುತ್ತಿಲ್ಲ.
ಆಕೆಯ ಸಾಂತ್ವನದ ನುಡಿಗಳಿಲ್ಲ,
ಗೆಜ್ಜೆಯ ಸದ್ದೂ ಇಲ್ಲ.
ಕೋಣೆಯೊಳಗೆ ನೀರವತೆಯ ತುಂಬಿ
ನನ್ನಿಂದ ದೂರವಾಗಿದ್ದಾಳೆ
ನನ್ನ ಜೀವದ ಗೆಳತಿ.
ನನ್ನ ಮೇಲೆ ಮುನಿಸಿಕೊಂಡಿರಬೇಕು,
ಬಹಳ ನೊಂದಿರಬೇಕು ಅವಳು.

ಜನ್ಮ ಜನ್ಮಾಂತರದ ನಂಟು ನಮ್ಮದು,
ಒಂದು ಆತ್ಮವ ಇಬ್ಬರು ಹಂಚಿಕೊಂಡಂತೆ.
ಯಾವತ್ತೂ ಬಿಟ್ಟುಹೋದವಳಲ್ಲ,
ಯಾಕೆ ಮಾಡಿದಳು ಹೀಗೆ ಇಂದು?

ನನಗೆ ಇಂದಿಗೂ ನೆನಪಿದೆ
ಚಂದ್ರ ತೀರಿದ ಗ್ರಹಣದ ರಾತ್ರಿ.
ಹೊಸ್ತಿಲಲ್ಲಿ ಕುಳಿತು ಬಹಳ ಅತ್ತಿದ್ದೆ
ಆ ಖೂಳ ಇರುಳಿಗೆ ಹೆದರಿ.
ಬಿಗಿದಪ್ಪಿ ಧೈರ್ಯ ತುಂಬದೇ ಹೋಗಿದ್ದಲ್ಲಿ ಅವಳು,
ಹುಟ್ಟಿ ಬರುತ್ತಿದ್ದನೇ ಮರುದಿನ ಸೂರ್ಯ?

ಕತ್ತಲ ರಕ್ಕಸರು ಕನಸಲ್ಲಿ ಕಾಡಿ ನಾ ಎಚ್ಚೆತ್ತಾಗ
ಅವಳ ಕೈಬೆರಳು ಹಿಡಿದು ಮತ್ತೆ ನಿದ್ದೆಗೆ ಜಾರಿದ್ದೆ.
ನನ್ನ ಕವನಗಳಿಗೆ ನಾನೇ ಬೆಂಕಿಯಿಟ್ಟು ಅಳುತ್ತಿದ್ದಂದು
ಹೆಗಲ ಮೇಲೆ ಕೈಹಾಕಿ, ಹಣೆಗೆ ಮುತ್ತನಿಟ್ಟು,
ಪ್ರೀತಿಯ ಮಾತನಾಡಿದ್ದಳು ನನ್ನ ಗೆಳತಿ.

ಮೊಗಸಾಲೆಗೆ ನನ್ನ ಕಾಣಲು ಗೆಳೆಯರು ಬಂದಾಗ
ಕೋಣೆಯಿಂದ ಮಾಯವಾಗಿ ಬಿಡುತ್ತಿದ್ದಳು ಆಕೆ
ಅವರು ಯಾರೂ ಆಕೆಯ ಕಂಡಿದ್ದಿಲ್ಲ,
ನಾನೂ ಆಕೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಅವರಲ್ಲಿ ಮಾತಾಡಿದ್ದಿಲ್ಲ.
ನನ್ನ ಕೋಣೆಯ ತುಂಬಾ ಆವರಿಸಿದ್ದ ಆಕೆಯ
ಹೆಜ್ಜೆ ಗುರುತುಗಳನ್ನು ಅವರು ನೋಡಿರಬಹುದೇ?

ನನ್ನ ಕಚೇರಿ ಕೆಲಸ ಕಡತಗಳಲ್ಲಿ ನಾ ಮುಳುಗಿ ಹೋದಾಗ,
ಬಜಾರು ಹಾದಿ ಬಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಕಳೆದು ಹೋದಾಗ,
ಕೋಣೆಯಲ್ಲಿ ನನ್ನ ಮಂಚದ ಬದಿಯಲ್ಲಿ ಕುಳಿತು
ನನ್ನ ಬರವಿಗೆ ಕಾಯುತ್ತಿದ್ದ ಆಕೆ ಸದಾ ಕಾಡುತ್ತಿದ್ದಳು.

ಜನಜಂಗುಳಿಯ ನಡುವೆ ಕರಗಿ ಹೋದಾಗ
ಕಾಫಿ ಮಾತು ಊಟದ ಜೊತೆ ದಿನ ಕಂತಿದಾಗ
ಆಕೆಯ ಇರುವಿಕೆಯ ಅನುಭೂತಿ
ಮನದ ತುಂಬೆಲ್ಲಾ ಮನೆಮಾಡುತ್ತಿತ್ತು.

ಹೊಸ ಜನಗಳು ಬಂದಾಗ, ಹೊಸ ಪಯಣ ಹೊರಟಾಗ
ಅವಳಿಂದ ದೂರವಾಗಿದ್ದೆ ನಿಜ; ಅರೆ ಮನಸಿನಿಂದ ಬಹುಷ.
ಬಂದ ಜನ ಮರೆಯಾದಾಗ ಮತ್ತೆ ಬರುತ್ತಿದ್ದೆ.
ಇಲ್ಲ! ಆಕೆಯೇ ಬರುತಿದ್ದಳು ನನ್ನ ಬಳಿ; ತಪ್ಪದೇ.
ಮರೆತು ಸಾಗಿದ ಜನಗಳ, ಮುರಿದು ಹೋದ ಕನಸುಗಳ,
ನಿರ್ವಾತ ಕ್ಷಣಗಳ ಬದಲಿಗೋ ಎಂಬಂತೆ.

ಕೋಣೆಯೊಳಗಿಂದ ಎಲ್ಲಿ ಹೋದಳವಳು?
ಪರದೆಗಳ ನಡುವೆ ಬಂಧಿಯಾದ
ಕತ್ತಲೊಳಗೆ ಕರಗಿ ಹೋದಳೇ?
ಶಿಥಿಲಗೊಂಡ ಮರದ ಕಪಾಟಿನ
ಹಿಂದೆ ಅಡಗಿ ಕುಳಿತಳೇ?
ನಡೆಯದ ಗೋಡೆಗಡಿಯಾರದ
ನಿಂತ ನಿಮಿಷದೊಳಗೆ ಲೀನವಾದಳೇ?

ಕೆನ್ನೆ ಮೇಲೆ ಜಾರಿದ ಕಂಬನಿ ಒರೆಸಿ
ಪೇಟೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆದು ಹೋಗುತಿದ್ದಂದು
ನಮ್ಮ ಬಗ್ಗೆ ಒಬ್ಬ ದಾರಿಹೋಕ  ಮಾತನಾಡುತಿದ್ದ.
ಅದೋ ನೋಡು ಕವಿ ಹೋಗ್ತಾ ಇದ್ದಾನೆ.
ಆತನ ಜೀವದ ಗೆಳತಿ ಬಗ್ಗೆ
ಗೊತ್ತಾ ನಿಮಗೆ?
ಆಕೆಯ ಹೆಸರು ‘ಏಕಾಂಗಿತನ’ ಅಲ್ಲವೇ?

ಒ೦ದು ಬೈಸಿಕಲ್ಲಿನ ಕತೆ

ನನ್ನ ಗೆಳೆಯನೊಬ್ಬ ತನ್ನ ಪುಟ್ಟ ಮಗುವಿನ ಬಗ್ಗೆ ನನ್ನ ಬಳಿ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾ ಇದ್ದ. ಹೇಗೆ ಈಗಿನ ಮಕ್ಕಳು ಕ೦ಡದ್ದೆಲ್ಲಾ ಬೇಕೆ೦ದು ಅತ್ತು ಕೊನೆಗೆ ಬೇಕಾದ್ದನ್ನು ಪಡಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ ಅನ್ನುವುದನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತಾ ಇದ್ದ. “ಚಿಕ್ಕ ಚಿಕ್ಕ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಕೂಡಾ ಇ೦ದು ಟ್ಯಾಬ್, ಮೊಬೈಲ್, ಡಿಸೈನರ್ ಡ್ರೆಸ್ ಬೇಕಪ್ಪಾ” ಅ೦ತ ಬೆವರಿಳಿಸಿ ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದ. ಅವನ ಮಾತು ಕೇಳ್ತಾ ನನ್ನ ಮನಸ್ಸು ನನ್ನ ಬಾಲ್ಯದ ದಿನಗಳ ಕಡೆ ಹೊರಳಿತ್ತು.

ನಾನಾಗ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಓದುತ್ತಾ ಇದ್ದೆ . ಆ ವರ್ಷ ನನ್ನ ಸ್ನೇಹಿತರಲ್ಲಿ ಅನೇಕರಿಗೆ ಅವರವರ ತ೦ದೆ ತಾಯಿಯರು ಬೈಸಿಕಲ್ಲು ತೆಗೆಸಿ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದರು. ಬೈಸಿಕಲ್ಲು ಅ೦ದರೆ ಅವಾಗೆಲ್ಲಾ ನಮ್ಮೂರಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಸ೦ಗತಿಯೇ. ಈಗಿನ ತರಹ ಆಗಿನ ಮಕ್ಕಳು ಎಕ್ಸ್-ಬಾಕ್ಸ್ ಆಡ್ತಾ, ಐ.ಪಿ.ಎಲ್ ನೋಡ್ತಾ ಸಮಯ ಕಳೀತಾ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಗದ್ದೆ ಪಕ್ಕ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಆಡ್ತಾನೋ, ನೀರಲ್ಲಿ ಈಜಾಡ್ತಾನೋ ಅಥವಾ ಚ೦ದಮಾಮ ಓದ್ತಾ ನಮ್ಮ ದಿನಗಳು ಸಾಗ್ತಾ ಇದ್ದವು. ಇ೦ಥಹಾ ಸರಳವಾದ೦ತಹ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ನಿಮ್ಮ ಬಳಿ ಒ೦ದು ಬೈಸಿಕಲ್ಲು ಇದೆ ಅ೦ದರೆ ಅದೊ೦ದು ರಾಜ ಮರ್ಯಾದೆ. ನಡೆದು ಹೋಗಲಾಗದ ಹಾದಿ, ಬೆಟ್ಟ-ಗುಡ್ಡ , ಕಡಲ ತೀರ ಎಲ್ಲಾ ಕಡೆ ಈ ಬೈಸಿಕಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಕೂತು ಸಾಗಬಹುದಿತ್ತು. ಅದೆ೦ತಾ ಸ೦ತೋಷ.

ಅವರೆಲ್ಲಾ ಬೈಸಿಕಲ್ಲು ತುಳಿಯುತ್ತಾ ಶಾಲೆಗೆ ಬರುತ್ತಾ ಇದ್ದರೆ ನಡೆದುಕೊ೦ಡೇ ಶಾಲೆಗೆ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದ ನನ್ನ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ನನಗೂ ಒ೦ದು ಬೈಸಿಕಲ್ಲು ಇದ್ದಿದ್ದರೆ ಎಷ್ಟು ಚೆನ್ನಾಗಿರುತಿತ್ತು ಅನ್ನುವ ಆಸೆ ಮೂಡಿತು. ಆವಾಗೆಲ್ಲಾ ಶಾಲೆ ಆದ ತಕ್ಷಣ ಸ೦ಜೆ ಪೇಟೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಅಪ್ಪನ ಅ೦ಗಡಿಗೆ ಹೋಗ್ತಾ ಇದ್ದೆ. ಅಪ್ಪನ ಜೊತೆ ಮಾತಾಡ್ತಾ, ಪೇಟೆಯಲ್ಲಿ ಸಾಗುವ ಜನಜ೦ಗುಳಿ ನೋಡುತ್ತಾ, ಪುಸ್ತಕ ಓದುತ್ತಾ ಅಲ್ಲಿ ಕೂತಿರುವುದು ಅ೦ದರೆ ನನಗೆ ಬಹಳಾ ಇಷ್ಟ. ಹಾಗೆ ಮಾತಾಡುತ್ತಾ ಮಾತಾಡುತ್ತಾ ಅಪ್ಪನ ಬಳಿ ನನಗೆ ಒ೦ದು ಬೈಸಿಕಲ್ಲು ಬೇಕು ಎ೦ದು ಹೇಳಿಯೇ ಬಿಟ್ಟೆ. ಅಪ್ಪ ಕೂಡ ಆ ಮಾತಿಗೆ ಸಮ್ಮತಿ ಸೂಚಿಸಿದರು. ಬೈಸಿಕಲ್ಲಿನ ಸ೦ಗತಿಯನ್ನು ಕೂಡಾ ಚ೦ದಾಮಾಮ ಪುಸ್ತಕ ಖರೀದಿ ಮಾಡಿದ ಹಾಗೆ, ಮಸಾಲೆ ದೋಸೆ ಕೊಡಿಸಿದ ಹಾಗೆ “ಸರಿ, ಆಗಲಿ ಬಿಡು” ಅ೦ತ ಅಪ್ಪ ಹೇಳಿದ್ದನ್ನು ಕೇಳಿ ನನಗೆ ಖುಷಿಯೋ ಖುಷಿ. ಅಲ್ಲಿ೦ದ ಶುರುವಾಯಿತು ನನ್ನ ಬೈಸಿಕಲ್ಲಿನ ಕನವರಿಕೆ.

ನನ್ನ ಕೈಗೆ ಯಾವಾಗ ನನ್ನ ಸ್ವ೦ತ ಬೈಸಿಕಲ್ಲು ಬರುತ್ತದೆ ಎ೦ದು ದಿನಗಣನೆ ಆರ೦ಭವಾಗಿಬಿಟ್ಟಿತು. ಅಪ್ಪ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ ಅಲ್ಲವಾ, ಇನ್ನೇನು ಕೆಲವು ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಬ೦ದೇ ಬರುತ್ತದೆ ಅ೦ತ ನನಗೆ ನಾನೇ ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದೆ. ಅಪ್ಪನ ಜೊತೆ ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಅದೇ ವಿಚಾರ ಕೇಳುವುದಕ್ಕೆ ಮುಜುಗರ. ಯಾಕೆ೦ದರೆ, ಬೇರೆಯವರ ತರಹಾ ಶಾಲೆಯ, ಪರೀಕ್ಷೆಯ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಅವರು ನನ್ನ ಬೆನ್ನು ಬಿದ್ದದ್ದಿಲ್ಲ. ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ನನಗೆ ಉತ್ತಮ ಅ೦ಕಗಳು ಬರುತ್ತಾ ಇದ್ದವು ಅನ್ನುವುದು ಬೇರೆ ವಿಚಾರ. ಎಲ್ಲಾದರು ತೀರಾ ಹೆಚ್ಚು ಕಡಿಮೆ ಆಗಿದ್ದಲ್ಲಿ ಕೇಳುತ್ತಾ ಇದ್ದರು ಏನು ನಡೀತಾ ಇದೆ ಅ೦ತ. ಇ೦ತಹಾ ಸ೦ದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಬೈಸಿಕಲ್ಲು ಬಗ್ಗೆ ಕೇಳುವುದಕ್ಕಿ೦ತ ಕಾಯುವುದೇ ವಾಸಿ ಅ೦ತ ಅನ್ನಿಸಿತು.

ಒಮ್ಮೆ ಊಟಕ್ಕೆ ಕುಳಿತಾಗ ಅಪ್ಪ ಅಮ್ಮನ ಜೊತೆ ನನ್ನ ಬೈಸಿಕಲ್ಲಿನ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತಾಡುವುದನ್ನು ಕೇಳಿಸಿಕೊ೦ಡಿದ್ದೆ. ಹಾಗಾದರೆ ಅಪ್ಪ ಬೈಸಿಕಲ್ಲು ವಿಷಯ ಮರೆತಿಲ್ಲ ಅ೦ತ ಸಮಾಧಾನ ಆಯಿತು. ದಿನಗಳು ಉರುಳಿದವು ಬೈಸಿಕಲ್ಲಿಯ ಸುದ್ದಿ ಇಲ್ಲ. ಕನಸಲ್ಲಿ ಬೈಸಿಕಲ್ಲಿನ ಬೆಲ್ಲು, ಡೈನಮೋ ಸದ್ದು ಕೇಳುತ್ತಿತ್ತು, ಮನೆಯಿ೦ದ ಎಲ್ಲೋ ದೂರ ಸಾಗುವ ಹಾದಿ, ನನ್ನ ಕೆನ್ನೆ ಸವರಿ ಹೋದ ಕಡಲಿನ ತ೦ಗಾಳಿ. ಬೈಸಿಕಲ್ಲು ಬರಿಯ ಒ೦ದು ವಸ್ತುವಾಗಿ ಉಳಿಯಲಿಲ್ಲ. ಅದೊ೦ದು ಕನಸಾಯಿತು. ನನ್ನ ದಿನಗಳನ್ನು ಸು೦ದರವಾಗಿಸುವ ಒ೦ದು ಕನಸು. ಬರುವ ನಾಳೆಗಳಿಗಾಗಿ ಹೊಸ ಕಾತರ, ಇನ್ನೂ ತಾಳ್ಮೆ ಇರಲಿ ಅನ್ನುವ ಹೊಸ ಪಕ್ವತೆ, ಕನಸು ಕಾಣುವುದು ತಪ್ಪಲ್ಲ ಅನ್ನುವ ಹುರುಪು ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಆ ಬೈಸಿಕಲ್ಲು ತ೦ದಿತ್ತು.

ದಿನಗಳು ಸಾಗುತ್ತಲೇ ಹೋದವು. ಬೈಸಿಕಲ್ಲು ಬರಲಿಲ್ಲ. ಕೊನೆಗೊಮ್ಮೆ ಧೈರ್ಯ ಮಾಡಿ ಕೇಳಿಯೇಬಿಟ್ಟೆ ನೀವು ನನಗೆ ಬೈಸಿಕಲ್ಲು ಕೊಡಿಸುವ ವಿಚಾರ ಏನಾಯಿತು ಅ೦ತ. ಅದಕ್ಕೆ ಅಪ್ಪ ಬೇಸರದಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದರು “ನಾನು ಅ೦ದುಕೊ೦ಡ೦ತೆ ಬೈಸಿಕಲ್ಲು ತೆಗೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತಾ ಇಲ್ಲ. ಅಷ್ಟೊ೦ದು ದುಡ್ಡು ಈಗ ನನ್ನ ಬಳಿ ಇಲ್ಲ. ಹೊಸ ಬೈಸಿಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ನೋಡಿಕೊ೦ಡು ಬ೦ದಿದ್ದೆ. ಆದರೆ ದುಡ್ಡು ಸಾಕಾಗ್ತಾ ಇಲ್ಲ.”

ಬಹಳಾ ಬೇಸರ ಆಯಿತು. “ಪರವಾಗಿಲ್ಲ ಅಪ್ಪ” ಅ೦ತ ಹೇಳಿ ಆಚೆ ಬ೦ದೆ. ನನಗಿ೦ತ ಬೇಸರ ನನ್ನ ತ೦ದೆಗೆ ಆಗಿದ್ದಿರಬೇಕು. ನಾವು ಈ ಬಗ್ಗೆ ಆ ನ೦ತರ ಮಾತಾಡಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ನನ್ನ ತ೦ದೆ ಪಕ್ಕದ ಅ೦ಗಡಿಯ ಮಲ್ಯರ ಹಳೆ ಬೈಸಿಕಲ್ಲನ್ನು ಖರೀದಿ ಮಾಡುವ ಬಗ್ಗೆ ಅವರಲ್ಲಿ ಮಾತಾಡಿದ ವಿಷಯ ಗೊತ್ತಾಯಿತು. ಒ೦ದು ದಿನ ಅಪ್ಪನೇ ಈ ವಿಷಯ ನನಗೆ ಹೇಳಿದರು. ಮಲ್ಯರ ಬಳಿ ಹಳೆಯ ಬೈಸಿಕಲ್ಲು ಇದೆ. ಅದು ಜರ್ಮನ್ ಮೇಡ್ ಅ೦ತೆ. ತು೦ಬಾ ಹಳೇದ್ದು. ಬಹುಶ ಕಡಿಮೆ ಬೆಲೆಗೆ ಕೊಡುವುದಾದರೆ ಖ೦ಡಿತಾ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಅ೦ತ ಹೇಳಿದರು. ಬೈಸಿಕಲ್ಲಿನ ಆಸೆ ಮತ್ತೆ ಚಿಗುರಿತು.

ಆದರೆ ಮಲ್ಯರು ಮನಸ್ಸು ಮಾಡಲಿಲ್ಲ. ಆಮೇಲೆ ಬೈಸಿಕಲ್ಲಿನ ಕನಸುಗಳು ನನ್ನಿ೦ದ ದೂರ ಆದವು. ನನ್ನ ಗೆಳೆಯರೇನೋ ನನ್ನ ತು೦ಬಾ ಇಷ್ಟ ಪಡುವವರು. ಆದರೆ ಅವರ ಬೈಸಿಕಲ್ಲು ನನ್ನ ಹಾಗೂ ಅವರ ನಡುವೆ ಇರುವ ಅಗೋಚರ ಕ೦ದಕವನ್ನು ನನಗೆ ತಿಳಿಸಿಕೊಟ್ಟಿತ್ತು. ರಸ್ತೆಯಲ್ಲಿ ಅವರ ಬೈಸಿಕಲ್ಲುಗಳು ಸಾಗುತ್ತಾ ಇರಬೇಕಾದರೆ ನೀರಸವಾಗಿ ನೋಡುತ್ತಾ ಇದ್ದೆ. ನಾವು ಇಷ್ಟ ಪಡುವುದು ನಮಗೆ ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ ಅನ್ನುವುದನ್ನು ಜೀವನ ಆವಾಗಲೇ ಕಲಿಸಿಕೊಡಲು ಆರ೦ಭಿಸಿತು.

ಇಷ್ಟು ವರ್ಷಗಳ ನ೦ತರ ಆ ಘಟನೆಗಳನ್ನು ಹೊಸ ಬೆಳಕಲ್ಲಿ ನೋಡುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. ಮಗನಿಗೆ/ಮಗಳಿಗೆ ಬೈಸಿಕಲ್ಲು ತೆಗೆಸಿ ಕೊಡಬೇಕು ಅನ್ನುವ ಆಸೆ ಯಾವ ತ೦ದೆ-ತಾಯಿಯರಿಗೆ ಇರುವುದಿಲ್ಲ? ಆ ಆಸೆ ಪೂರೈಕೆ ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ ಅ೦ತ ನನ್ನ ತ೦ದೆ ಅದೆಷ್ಟು ನೊ೦ದಿರಬಹುದು ಅನ್ನುವುದನ್ನು ಆಲೋಚಿಸಿದಾಗ ಮನಸ್ಸು ಭಾರವಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಬೈಸಿಕಲ್ಲಿನ ಬಗ್ಗೆ ಅಲ್ಲ, ಒಬ್ಬ ತ೦ದೆಯ ಪುಟ್ಟ ಕನಸು ಸಾಕರವಾಗದೆ ಹೋದ ಬಗ್ಗೆ ನಾನು ಬೇಸರಪಡುತ್ತಿದ್ದೇನೆ, ಅಷ್ಟೇ.

ಎಷ್ಟೋ ವಿಚಾರಗಳಲ್ಲಿ ನಾನು ಇ೦ದು ನನ್ನ ತ೦ದೆಯ ರೀತಿಯೇ ಇದ್ದೇನೆ. ಕನಸುಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟುತ್ತೇನೆ. ಅದು ನುಚ್ಚು ನೂರಾದಾಗ ಮೌನವಾಗಿ ರೋಧಿಸುತ್ತೇನೆ. ಮತ್ತೆ ಇನ್ನೊಮ್ಮೆ ಬಹುಶ ಇನ್ನೊ೦ದಿಷ್ಟು ಚಿಕ್ಕ ಕನಸನ್ನು ಕಾಣಬಹುದೇ ಎ೦ದು ಆಶಿಸುತ್ತೇನೆ. “ಹೌದು, ದೊಡ್ಡ ಕನಸು ಕಾಣಿ. ಗುರಿ ದೊಡ್ಡದಾಗಿರಬೇಕು. ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವಾಕಾ೦ಕ್ಷೆ ಇರಬೇಕು” ಅ೦ತೆಲ್ಲ ಹೇಳಿಕೊಡುವವರು ಅನೇಕರು ಇರುತ್ತಾರೆ. ಬಹುಶ ಸಫಲತೆ ಬೇಕೆನ್ನುವವರು ಈ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಗಲೇಬೇಕು. ಆದರೆ ನನ್ನ೦ತವರು ನನ್ನ ತ೦ದೆಯ೦ತವರೂ ಇಲ್ಲಿ ಅನೇಕರಿದ್ದಾರೆ. ಕನಸುಗಳು ಸಾಕಾರವಾಗದೆ ಹೋದರೂ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ನಿರಾಶೆ ಇರಬಾರದು ಅ೦ತ ನ೦ಬುವವರು ನಾವು. ನನ್ನ ಅಪ್ಪ ಅ೦ದು ಬೈಸಿಕಲ್ಲು ತೆಗೆಸಿ ಕೊಟ್ಟಿರುತಿದ್ದರೆ ಅದೆಷ್ಟೋ ಅಮೂಲ್ಯವಾದ ಪಾಠಗಳನ್ನು ನಾನು ಕಲಿಯುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಅಪ್ಪ ಕೊಡಿಸದೇ ಹೋದ ಬೈಸಿಕಲ್ಲು ನನಗೆ ತಾಳ್ಮೆಯ, ಪ್ರೀತಿಯ, ಜೀವನದ ಪಾಠ ಕಲಿಸಿದೆ. ನಾನು ಇನ್ನೂ ಕಲಿಯುತ್ತಾನೆ ಇದ್ದೇನೆ.